Een ogenblik geduld a.u.b.

‘De benchmark moet nog groeien maar ik kan nu al het goede gesprek voeren’

door Rinnie Oey

Benieuwd naar de eerste Benchmark PO&VO, dook Wim Kokx na de ALV van de VO-raad op 26 november jl. in zijn ‘eigen’ data en was positief verrast.

“Mijn grootste zorg was dat de benchmark appels met peren zou vergelijken en hoewel ik nog steeds zorgpunten heb, ‘kan’ deze eerste versie al meer dan ik had gedacht,” zegt de schoolbestuurder van Openbare Scholengroep Vlaardingen Schiedam (OSVS).

Als lid van de Leden Adviesraad van de VO-raad denkt Wim Kokx actief mee over de ontwikkeling van de onderwijssector. Dat de benchmark er moest komen, was voor hem dan ook evident. “De noodzaak zie ik, in politieke zin, maar bovenal voor de sector zelf: om je zelf te kunnen vergelijken en te kunnen zien hoe je ervoor staat.”

Er leiden alleen vele wegen naar Rome, zo ook naar groeiend inzicht in het bestuur in het funderend onderwijs en hoe vang je die allemaal in een juist beeld van data?

Noodzaak van toelichtingen

Zo ziet Kokx de mogelijkheid om toelichtingen te schrijven bij je eigen data vooralsnog als onvermijdelijke noodzaak. “Bij de thema’s Financieel Resultaat en Huisvesting heb ik nu als toelichting moeten aangegeven dat we een nieuwbouwproject achter de rug hebben, omdat bij 2018 de grafieken een rare uitschieter laten zien, die ongetwijfeld vragen oproept,” geeft Kokx aan. “Nu ben ik vooral heel benieuwd hoe data met betrekking tot het thema Overhead worden opgenomen en weergegeven (dit thema wordt in 2021 opgepakt, red.). Zaken als ICT en schoonmaak kun je ofwel intern regelen, ofwel uitbesteden. Voor beide manieren valt wat te zeggen. Alleen vallen in het laatste geval je personeelskosten lager uit dan in het eerste geval en kan het zijn dat je op basis van de cijfers vragen krijgt. Mijn zorg is dat je, om die vragen te vermijden, misschien keuzes maakt (‘dan toch maar intern regelen’) om de verkeerde redenen”. Verder kunnen schoolbesturen kiezen om voor hun groot onderhoud een voorziening op te bouwen of de kosten af te schrijven. “Dat is een wereld van verschil in de data. Dat kan zo maar een paar miljoen schelen, dus dat is substantieel. Hoe wordt dat opgepakt in de benchmark? Het is niet wenselijk dat dit met toelichtingen wordt opgelost, maar zou in de benchmark goed zichtbaar moeten zijn.”

Goede gesprek door betrouwbare data

De eerste Benchmark PO&VO liet Wim Kokx in ieder geval meer mogelijkheden zien dan hij van tevoren had verwacht. Benieuwd naar hoe ‘zijn’ OSVS er voor stond, waar hij sinds 2012 als bestuurder aan het roer staat, logde hij in bij het Dashboard. “De uitgebreidheid van de vergelijkingsmogelijkheden, dat je van elk schoolbestuur de stand van zaken kan raadplegen, de doorkijkmogelijkheid met prognoses: deze meerdere keuzeopties hebben mij in positieve zin verrast. Zo was ons weerstandsvermogen een aantal jaren geleden erg laag, maar ik wist dat dit zou goedkomen en zei dat dan ook tegen mijn raad van toezicht en gmr. Maar tot nu had ik vooral mijn woord om dat aan te geven. Nu laten de data en grafieken zien dat de ontwikkeling inderdaad de goede kant opgaat en kan ik mijn woord dus onderbouwen met ‘harde’ gegevens,” licht de schoolbestuurder toe. “Voor mij is het nu al een waardevol instrument om het gesprek aan te gaan: met je gmr, intern toezicht, maar ook met gemeente en de onderwijsinspectie. Op sectorniveau helpt de benchmark het eigen verhaal naar buiten toe te vertellen, zoals de politiek, door dat te ondersteunen met betrouwbare data.”

Ideaal

Wim Kokx over de toekomst: “Het zou verder mooi zijn om op schoolniveau te kunnen vergelijken (op termijn gaat de benchmark samen met ManagementVenster, waar die mogelijkheid al beschikbaar is, red.).
De ideale benchmark is voor mij een benchmark waarbij toelichtingen niet nodig zijn en de data voor zich spreken, óók in geval van bijzondere situaties, zoals ons nieuwbouwproject. Of dat haalbaar is voor de Benchmark PO&VO? Ik ben benieuwd.”